کدخبر : 526404
سرویس : استان ها
تاریخ مخابره :    ۱۳۹۷/۵/۱۷ - ۰۱:۴۲
ایران رویکرد جهانی ضدآمریکایی را مدیریت کند -هادی نادری
مقیم/ در شرایطی که روابط فرا آتلانتیکی میان اروپا وآمریکا براثرسیاست‌های یک‌جانبه‌گرایی واشنگتن ترک‌خورده است،ایران می‌تواند با خویشتن‌ داری و تداوم دیپلماسی نرم، به بازیگری تعیین‌کننده در شکل‌دهی به رویکرد جهانی ضد آمریکا تبدیل شود.

یکی از افتخارات ادعایی انگلیس که کمابیش طی دو سال گذشته «ترزا می» نخست‌وزیر و «بوریس جانسون» وزیر خارجه اسبق این کشور نقش به سزایی در شکل‌گیری آن داشته‌اند، رهبری جامعه جهانی علیه روسیه به شمار می‌رود.
جدای از فرازوفرود روابط لندن و مسکو که تاریخ دیرینه‌ای دارد و خارج از حوصله این جستار است، یکی از اصلی‌ترین سیاست‌های خارجی دولت محافظه‌کار «می» مخاصمه علنی با کرملین و تلاش برای شکل‌گیری اتحاد جهانی در این رابطه است.
درواقع الحاق شبه‌جزیره کریمه به خاک روسیه در سال 2014 را می‌توان به‌عنوان یک نقطه عطف واصلی‌ترین رویدادهای تاریخ معاصر دانست که در پی آن غرب انواع تحریم‌های اقتصادی را علیه روسیه وضع کرد تااین کشور، کریمه را به اوکراین که معتقد است روسیه در اقدامی تجاوزکارانه کریمه را به کشورش الحاق کرده است، عقب براند.
بااین‌حال تنها کشوری که آتش این مخاصمه را به‌عناوین‌مختلف تاکنون شعله‌ور نگه‌داشته است، انگلیس بوده است. «ترزا می» بارها در سخنان خود مسکو را به دخالت، ایجاد بی‌ثباتی و بر هم زدن نظم جهانی متهم کرده و هشدار داده است که این کشور به همراه شرکایش اقدامات لازم را برای مقابله با تهدید روسیه مدنظر قرار داده است.
تا پیش از اسفندماه گذشته، مسکو ازنگاه لندن به نقض حریم هوایی کشورهای اروپایی، راه‌اندازی کارزارهای جاسوسی، دخالت درانتخابات، حمایت از دولت سوریه و حملات سایبری متهم بود. 
هرچند راهبرد انگلیس در ایجاد جبهه مشترک ضد روسی همواره با اقبال مواجه نبوده و دست‌کم اتحادیه اروپا به‌عنوان نزدیک‌ترین شریک لندن بارها درخواست این کشور برای تشدید تحریم‌ها علیه روسیه را رد کرده است، اما داستان مسمومیت جاسوس دوجانبه انگلیس و روسیه فصل جدیدی را در سیاست خارجی این کشور رقم‌زده است. در این ماجرا لندن ادعا می‌کند که یک جاسوس اسبق روس در شهری واقع در جنوب این کشور توسط گازی سمی که متعلق به دوران جنگ جهانی دوم است در خاک انگلیس توسط عوامل روسیه شیمیایی شده و ریشه این گاز به دوران اتحاد جماهیر شوری برمی‌گردد. 
بر اساس ادعای لندن، گاز استفاده‌شده موسوم به نوویچوک می‌باشد که سبب ازکارافتادن دستگاه عصبی و مرگ تدریجی متهم می‌شود. با طرح چنین ادعایی لندن مسکو را به تجاوز در خاک خود متهم کرده و آنچه پس‌ازآن در عرصه بین‌المللی رخ‌داده هنر دستگاه دیپلماسی انگلیس در انزوای روسیه و تشکیل جبهه جهانی علیه این کشور بوده است. 
در پی وقوع این حادثه، لندن 23 دیپلمات روس را از خاک انگلیس اخراج کرد و به دنبال آن آمریکا و اکثر کشورهای اروپایی به نشان حمایت از جزیره، اقدام مشابهی را صورت دادند.در ادامه رایزنی‌های نخست‌وزیر و وزیر خارجه وقت انگلیس، کشورهای اروپایی با صدور بیانیه مشترکی ازموضع لندن علیه مسکو حمایت و بر ضرورت پایبندی مسکو به قوانین بین‌المللی و رعایت نظم جهانی تأکید کردند.وزیر امور خارجه وقت انگلیس متعاقباً خواستار تشکیل نشست ویژه سازمان منع تسلیحات شیمیایی شد و در جریان آن، پیشنهاد این کشور برای محکومیت عاملان حملات شیمیایی مورد موافقت قرار گرفت. 
محکومیت مجدد مسکو از سوی سران گروه جی هفت در اجلاس خردادماه گذشته در کنار تشدید مواضع اخیر ضد روسی از سوی کشورهای اروپایی سبب شده است تا درواقع لندن تعیین‌کننده اصلی رویکرد غرب در قبال مسکو شناخته شود. 
جمهوری اسلامی ایران در طول 40سال پیروزی انقلاب اسلامی همواره از سوی ایالات‌متحده تحت‌فشار و انواع تحریم‌های اقتصادی قرار داشته است. از سویی، دوران 8 سال جنگ تحمیلی و متعاقباً تمرکز منابع داخلی برای بازسازی زیرساخت‌های کشور که براثر تجاوز رژیم بعثی در این مدت از بین رفته بود فرصت پیشتازی بدخواهان جمهوری اسلامی را در عرصه بین‌المللی فراهم کرده بود.
ماجرای مناقشه هسته‌ای ایران و جریان سازی‌های صورت گرفته تا حدی پیش رفت که مساله اتمی ایران به یک پرونده امنیتی بدل گشت و بر این اساس به شورای امنیت ملی سازمان ملل متحد ارجاع شد. کار تا حدی بیخ پیداکرده بود که تقریباً فعالیت اکثر صنایع کشور به اتهام دست داشتن در پرونده هسته‌ای، با مشکل روبرو شده بود.
بااین‌حال به‌رغم تمام کارشکنی‌ها و فشار فزاینده رژیم صهیونیستی، توافق هسته‌ای ایران به همت شبانه‌روزی دستگاه دیپلماسی کشورمان به امضاء نمایندگان جامعه جهانی رسید و نقطه عطفی را در معادلات بین‌المللی ثبت کرد. در یک تعریف کلی‌تر، امروز برجام به معیاری برای سنجش میزان خصومت با ایران بدل گشته و دست همه بدخواهان کشور را تا حد زیادی بسته نگه‌داشته است.
برجام به‌روشنی تصریح می‌کند که مسئولین عالی‌رتبه کشورهای امضاکننده بایستی حتی در سخنرانی‌های عمومی خود از توافق با ایران حمایت کرده و از ابراز نظرهایی که مخل روابط سازنده تجاری با ایران باشد پرهیز کنند.
بدین ترتیب خروج یکجانبه آمریکا از برجام و تشدید مواضع قلدرمآبانه ضد ایرانی برخلاف ادوار گذشته نه‌تنها اجماعی را علیه ایران تشکیل نداده است بلکه با هنر دستگاه دیپلماسی کشورمان، منجر به انزوای سیاست‌های ضد ایرانی واشنگتن و متحدانش شده است.
دونالد ترامپ رئیس‌جمهوری آمریکا دیشب، فرمان بازگشت تحریم‌ها را که از سه سال پیش توسط باراک اوباما معلق شده بود، امضا کرد؛ بااین‌حال اروپا در واکنش به این اقدام واشنگتن در بیانیه‌ای ابراز تأسف شدید کرده و گفته است که این اتحادیه و دیگر امضاکنندگان توافق هسته‌ای با ایران تلاش می‌کنند که کانال‌های سرمایه‌گذاری در ایران را باز نگه‌دارند. در این بیانیه آمده است که اروپا از امروز (سه‌شنبه) 'قوانین مسدودسازی'‌ خود را برای حمایت از شرکت‌های اروپایی فعال در ایران اجرا می‌کند تا از این شرکت‌ها در برابر آن بخش از تحریم‌های آمریکا که شرکت‌های خارجی‌ را تهدید می‌کند، محافظت کند.
در شرایطی که روابط فرا آتلانتیکی میان اروپا و آمریکا براثر سیاست‌های یک‌جانبه‌گرایی واشنگتن ترک‌خورده است، ایران می‌تواند با خویشتن‌داری و تداوم دیپلماسی نرم، به بازیگری تعیین‌کننده در شکل‌دهی به رویکرد جهانی ضد آمریکا تبدیل شود.
** کارشناس اروپا

چاپ خبر